این گیاه به حالت وحشی در دشتها و نواحی معتدل و مرطوب و سایه در اروپا و آسیا میروید. ساقه آن که شبیه پوست مار است پوشیده از کرکهای خشن و زبر میباشد. برگهای آن بسیار بزرگ و پهن به حالت افتاده بر روی ساقه قرار دارد. رنگ برگها در قسمت چسبیده به ساقه سبز کمرنگ و هر چه بهطرف انتهای برگ نزدیکتر میشویم تیرهتر میشود.
ریشه گیاه دراز و دوکیشکل و مانند هویج به ضخامت انگشت دست بوده و دارای مقدار زیادی کربنات پتاسیم و نیترات پتاسیم است. پوست ریشه بابا آدم قهوهای، مغز آن سفید و طعم آن کمی شیرین است ولی بوی تهوع آوری دارد.
میوه آن پس از رسیدن بهصورت فندقهای با ۳ یا ۴ سطح و به رنگ زرد حنائی ظاهر میشود. در انتهای میوه تارهای زرد رنگی وجود دارد که در موقع عبور گوسفندان و جانوران به پشمهای آنها میچسبد و موجب پخش تخم این گیاه به مناطق دیگر میشود.
بابا آدم در بعضی از نقاط ایران به حالت وحشی میروید. از ریشه این گیاه استفاده طبی بهعمل میآید پس از خارج کردن ریشه بابا آدم از خاک آن را به خوبی شسته و به قطعات کوچک سه سانتیمتری تقسیم کرده و در اثر حرارت خورشید یا در کورههای مخصوصی خشک میکنند.
ترکیبات شیمیائی
ریشه بابا آدم دارای مادهای بهنام اینولین Inulin، روغن فرار، تانن، رزین، قند، آهن، کلسیم و ویتامین C میباشد. دانه بابا آدم دارای روغنی است به رنگ زرد و طعم تلخ اسید لینولئیک و اسید اولئیک است.
خواص داروئی
· از نظر طب قدیم ایران ریشه بابا آدم سرد و خشک است.
· بهترین تصفیهکننده خون است و خون را تمیز کرده و سموم را از بدن خارج میکند.
· جوشهای صورت و کورک را برطرف میکند.
· ادرارآور و معرق است.
· سیستم لنف بدن را تمیز میکند.
· بیماریهای پوستی نظیر اگزما، گلمژه و زخمها را برطرف میکند
· تورم را از بین میبرد.
· تقویتکننده بدن است.
· جوشانده برگهای بابا آدم را در معالجه سرگیجه و رماتیسم بهکار میبرند.
· برای تنظیم قند خون و معالجه بیماری قند از جوشانده برگهای بابا آدم به مقدار سه فنجان در روز استفاده کنید.
· برای معالجه سرخک، برگهای بابا آدم را با کمی شکر بجوشانید و به مریض بدهید.
· جوشانده تخم بابا آدم ضد عفونیکننده است.
· تخم بابا آدم ضد کرم معده و روده است.
· در ناراحتیهای ریوی و گلو درد از جوشانده تخم بابا آدم استفاده کنید.
· در معالجه ذاتالریه بهکار میرود.
· ریشه بابا آدم در برطرف کردن سرماخوردگی مؤثر است.
· تب حاصل از بیماری مخملک را برطرف میکند.
· در معالجه یبوست مؤثر است.
· بعنوان ضد سم در هنگام نیش زدن جانوران سمی استفاده می شود.
· برای معالجه کچلی برگ بابا آدم را دم کرده و روی پوست سر بمالید.
· برای معالجه زخمها و التیام جراحات، جوشانده برگ بابا آدم را با مقدار مساوی روغن زیتون مخلوط کرده و روی زخمها و جراحات بمالید.
· ریشه بابا آدم علاج کمخونی و رنگ پریدگی است زیرا دارای مقدار زیادی آهن است.
· برای معالجه رماتیسم و آرتروز مفید است.
· نقرس را برطرف میکند.
· در معالجه بیماریهای عفونی مؤثر است.
· درد سیاتیک را آرام میکند.
· در برطرف کردن کمر درد مؤثر است.
· آب آوردن بدن را درمان میکند.
· . هضم غذا را تسریع میکند.
· ورم کلیه را دفع میکند.
· . آنهائی که میل زیادی به خوردن شیرینی و شکر دارند اگر صبح ناشتا از دم کرده این گیاه بنوشید بهزودی این عادت رفع خواهد شد.
· کسانیکه میخواهند قهوه را ترک کنند ریشه بابا آدم را حتی میتوان از فروشگاههای گیاهان داروئی و یا برخی از داروخانهها ابتیاع کرد
· کهیر را برطرف میکند.
· ریشه بابا آدم را له کرده و یا بجوشانید و آن را روی کورک و یا اگزما بمالید تا آن را برطرف کند.
· برای جلوگیری از ریزش مو و تقویت آن جوشانده غلیظ ریشه بابا آدم را به سر مالید.
· برای برطرف کردن سوزش و درد گزیدگی زنبور با حشرات برگ بابا آدم را له کرده و به محل گزیدگی بمالید.
· در صورت پیدا نکردن، گیاه بابا آدم میتوانید تنطور آن را از فروشگاههای گیاهان داروئی و یا برخی از داروخانهها خریداری کنید. مقدار مصرف تنطور آن ۱۰-۲۰ قطره و سه بار در روز است.
· طرز استفاده
· ـ دمکرده ریشه بابا آدم: مقدار ۵۰ گرم ریشه بابا آدم را در یک لیتر آب جوش ریخته و به مدت ۲۰ دقیقه دم کنید.
· ـ جوشانده ریشه بابا آدم: مقدار ۸۰ گرم ریشه بابا آدم را در یک لیتر آب جوش ریخته و بگذارید به مدت ۱۰ دقیقه به آرامی بجوشد.
· ـ تنطور بابا آدم: این تنطور را میتوان از فروشگاههای گیاهان داروئی و یا برخی از داروخانهها Store خریداری کنید.
· ـ دمکرده ریشه بابا آدم و شیرین بیان: ۳۰ گرم ریشه باباآدم را با مقدار مساوی آن شیرین بیان در یک لیتر آب جوش ریخته و به مدت نیمساعت دم کنید. این دمکرده تصفیهکننده خون است. برای این منظور از این دم کرده به مقدار سه فنجان در روز بنوشید.
· مضرات
· مضرات خاصی گفته نشده است.